Wstęgi – Bohlender Graebener NEO 3 PDR + Radia RD-50 + Scan Speak Revelator 2x26W8867T00

A teraz czas na delicje – czyli moja specjalność dipol wstęgowy
Kolumny dipolowe wstęgowe a’la Genesis 200 300, Wisdom Audio Adrenaline 75

Ta konstrukcja to prawdziwy high-end z najwyższej półki, ale najpierw trochę historii, jak ona ewoluowała.

Wstegi_I_gen

I generacja 1999 rok, dwudrożna, szerokopasmowa z B&G RD-50 z filtrem korygującym rezonans w okolicy 5500Hz, subwoofer z Visaton TIW-400 oraz Scan Speak 25W8565-01

wstegi_IIgen_male
Wstegi_IIgen___subwoofery

II generacja 2001 rok, trzydrożna z Raven R-1, B&G RD-50, Scan Speak 21W8555-01 (4szt), dodatkowe 2 monstrualne subwoofery aktywne z Visaton TIW-400 i modułem wzmacniacza aktywnego Thomessen SW 2.4

wstegi_IIIgen
III generacja 2007 rok, trzydrożna z Raven R-1, B&G RD-50, Scan Speak Revelator 22W8851T00 (2szt) + Revelator 26W8861T00 (2szt) – zmianie więc uległy głośniki basowe i zrezygnowałem też z dodatkowych, olbrzymich subwooferów
 
IV generacja 2009 rok to trzydrożna z Bohlender Graebener NEO 3 PDR, Radia RD-50, Scan Speak Revelator 26W8861T00 (tylko 1szt w kolumnie). Zrezygnowałem z dublowania głośników basowych, ale dzięki temu bas był nadzwyczaj szybki i schodził do 20Hz w 100l obudowie BR z jednym papierowym Revelatorem 26cm. Kolumny miały 88db skuteczności, czyli całkiem sporo, przy czym ta skuteczność nie obniża się w pomieszczeniu średniej wielkości wraz z oddalaniem się powyżej 1m, co jest zaletą liniowego źródła. Później w 2012 r poprawiałem jeszcze zwrotnicę, ale układ głośników był bez zmian.
.
V generacja 2017
Jest to ostatnia modyfikacja konstrukcji wstęgowej, piąta kolejna od pierwszej konstrukcji wstęgowej z 1999 roku. Z pierwszej został tylko ten sam głośnik wstęgowy B&G Radia RD-50 (magnetostatyczny), reszta jest całkowicie zmieniona i dojrzewała przez 18 lat, czyli jest już „pełnoletnia”. RD-50 testowałem w układzie 2 drożnym, 3 drożnym, 3.5 drożnym z dodatkowym aktywnym basem, testowałem z głośnikiem Raven R1, B&G NEO 3 PDR i różnymi głośnikami basowymi, aż w końcu zdecydowałem się na poniższą konstrukcję 3 drożną z 2 głośnikami basowymi na kanał. Wstęgom nie dorównują żadne głośniki dynamiczne, po prostu z detalicznością wstęgi i jej barwami nie mogą się równać żadne głośniki dynamiczne/stożkowe, kopułowe, bez względu na to z jakiego są zrobione materiału. Wstęgi to inna szkoła jazdy i inna kultura brzmienia, grają inaczej to prawda, dużym koncertowym dźwiękiem, ale ile słychać detali, które gubią zwykłe głośniki. Mimo, że dźwięk jest duży, to w mojej konstrukcji scena jest uporządkowana, holograficzna i głęboka, a źródła pozorne są punktowe, a nie wielkości całej ściany. Ach trzeba tego posłuchać. Porównywać to można tylko z niektórymi firmowymi magnetostatami i elektrostatami, bo inaczej nie ma to sensu. Inspiracją do powstania tych kolumn były słynne kolumny Genesis 200, 300 i Wisdom Audio Adrenaline 75 dipole. Nieskromnie mogę dodać, że nawet na CES w Las Vegas rzadko coś gra wyraźnie lepiej.
Jest to konstrukcja dipolowa, gdzie zarówno wstęga średniotonowa, jak i wysokotonowa gra w dipolu. Bas jest obecnie w obudowie zamkniętej 100l. Bas z dwóch Revelatorów aluminiowych W26 8867T00 na kanał jest ultra szybki, łatwo schodzi nisko w okolice 28Hz mimo obudowy zamkniętej i wytrzymuje bardzo duże obciążenia. Można też zastosować jeden papierowy W26 8861T00 (niżej schodzi w obudowie zamkniętej i ma wyższą efektywność) a drugi aluminiowy. Powróciłem do konstrukcji z 2 głośnikami basowymi na kanał, trochę ze względu na modę na potężny „przewalony” bas w dużych/drogich kolumnach. Kolumny są 4ohmowe i mają efektywność ok 89-90db, są silnie wytłumione watą. Można także zastosować obudowę BR 100L (ale tylko z 2 aluminiowymi 26W na kanał) wówczas potrzebny jest tunel BR 7,5cm i długi ok 50cm.
Z powodzeniem czaduję na tych konstrukcjach mocnymi wzmacniaczami lampowymi 500W / 4ohm, osiągając bez kompresji bardzo duże poziomy głośności, a kiedy indziej gram cicho i subtelnie – audiofilsko. Także można wszystko zrobić z tymi kolumnami, mieć frajdę i żywy dźwięk, często lepszy jak na żywo lub na koncercie, albo słuchać kameralnie. Ale nawet przy cichym słuchaniu grają dość dużym dźwiękiem, także jak ktoś jest przyzwyczajony do małego dźwięku (np kameralny jazz) z pomiędzy kolumn to tutaj będzie się musiał przystosować do innej estetyki. Ale chóry, organy, wielka orkiestra, koncerty rockowe są tu nie do pobicia. Efekt zawsze dobry, choć te kolumny są niestety bezlitosne dla kiepskich nagrań i słabych elementów toru, obnażają je bezlitośnie. Takie życie, nie poprawiają i nie upiększają dźwięku jak stare głośniki Dynaudio, które mogą zagrać dobrze nawet z przeciętnym wzmacniaczem tranzystorowym.


zwrotnica, ostatnia modyfikacja z VIII 2017

Pomiar kolumny (brązowy + zielony od 7kHz) z uwzględnieniem korekcji mikrofonu Dayton – Sierpień 2017. Poniżej 200Hz nie należy patrzeć na pomiar gdyż był wykonany w pomieszczeniu mieszkalnym w dalekim polu 1.1m a nie w bliskim polu jak należy mierzyć basowe głośniki w mieszkaniu.

Głośniki z seri Radia RD-50, RD-75 B&G należą do absolutnie najlepszych na świecie i najbardziej transparentnych komponentów i znajdują się w kilku najdroższych kolumnach (TOP liga):

Niestety firma BG Radia (dawniej pod nazwą Bohlender & Graebener) w 2015 roku została wykupiona przez Christie i zlikwidowana. Zostały przejęte jej aktywa i patenty celem odsprzedaży, a nie z zamiarem produkcji głośników. Wszyscy pracownicy zostali zwolnieni i od maja 2015 nikt nie odbiera telefonów i nie odpowiada na maile. Głośniki nie są dostępne, pojawiają się sporadycznie na rynku wtórnym w coraz wyższych cenach. Także nie można już sobie zbudować takich kolumn.

GENESIS model 1.2 (360.000$)
genesis1_2

GRYPHON  model  PENDRAGON  (190.000$)

Gryphon-Pendragon

WISDOM  AUDIO  model  INFINITE  RUSH (250.000$)

wisdom_audio_rush_speakers

WISDOM  AUDIO  model  INFINITE  WISDOM GRANDE (700.000$)

wisdom_InfiniteGrande(1)

WISDOM  AUDIO  model  ADRENALINE DIPOLE 75

wisdom_audio_d75

WISDOM  AUDIO  model  M 50

wisdom_m50

PC Audio, DAC, Hi-End historia, DIY kolumny loudspeakers